فلسفه سیاسی (شماره پانزده) جان اف سالیسبری John of Salisbury

(1115 – 1180 ب م)

وی از فیلسوفان اسکالستیک (مکتب تفسیر) است و از اهالی انگلیس. به سیسرو معتقد بود و نفوذ پلاتونیسم (فلسفه افلاطون) در نوشته های او مشهود است. او یکی از مبتکرین فلسفه واقع بینی (رئالیسم) معتدل است. از تالیفات مهم وی کتاب پلی کراتیکوس poly craticus  است.

این کتاب یکی از بهترین کتاب ها در حوزه فلسفه سیاسی است اما به عقیده مفسرین سیاسی معاصر این کتاب اوضاع دوره فئودالیسم و تشکیلات جامعه فئودالی را منعکس نکرده است در حالیکه نویسنده خود در دوره فئودالیسم میزیسته است.

جان اف سالیسبری معتقد است که قانون هم از طرف شاه و هم از طرف رعایا واجب الطاعت است. وی بین یک شاه واقعی و یک زمامدار ستمگر فرق میگذارد و فرضیه مقابله شدید را با شاه ستمکار یا زمامدار ستمگر پیشنهاد میکند.

او معتقد است آن کس که غاصب شمشیر گشته سزاوار است که با شمشیر به هلاکت برسد. بین یک ستمگر و یک زمامدار تنها یک فرق عمده وجود دارد:

 "زمامدار مطیع قانون است و بر مردم به حکم قانون و بر طبق قوانین حکومت میکند و خود را چیزی جز خادم مردم نمیداند."

برای مطالعه بیشتر مراجعه شود به کتاب تاریخ فلسفه سیاسی دکتر بهاء الدین پازارگاد جلد اول صفحه های 337 – 339 چاپ پنجم 1382 انتشارات زوار.  www.ahmadrezataheri.org